| ŚRODOWISKOWE LABORATORIUM NEUTRONOGRAFII H8 - STANOWISKO RADIOGRAFII NEUTRONOWEJ I GAMMA (SRNG) |
|||||||||||
![]() |
|||||||||||
![]() |
|||||||||||
![]() |
|||||||||||
|
Radiografia jest metodą otrzymywania obrazów wnętrz obiektów nieprzezroczystych dla światła widzialnego. Radiografia polega na uzyskaniu obrazów przy użyciu przenikliwego promieniowania (radio) oraz ich rejestracji (grafia). Wykorzystuje się w niej częściowe pochłanianie promieniowania (innego niż światło) przechodzącego przez materiał. Przedmiot, który całkowicie pochłania promieniowanie świetlne, może być prawie przezroczysty dla innych rodzajów promieniowania, takiego jak promieniowanie rentgenowskie, gamma czy neutronowe. Gdy rejestracja obrazu pozwala na obserwację ruchu badanego obiektu mówi się o radiografii dynamicznej. W znajdującym się przy reaktorze MARIA stanowisku dynamicznej radiografii neutronowej i gamma wykorzystywane jest wytwarzane w reaktorze promieniowanie neutronowe i gamma. Szczególnie dużo informacji otrzymuje się dzięki zastosowaniu neutronów. Obecnie zastosowania radiografii neutronowej koncentrują się w dwóch głównych dziedzinach: BADANIE OBIEKTÓW STATYCZNYCH: - wizualizacja wewnętrznej struktury urządzeń technicznych; - wykrywanie defektów wyrobów (wykrywanie ukrytej korozji) - badanie jednorodności materiałów - badanie jakości urządzeń BADANIE PROCESÓW: - badania migracji wody w materiałach porowatych (cegły, gleby) - badania transportu cieczy w złożach filtracyjnych - badania rozwoju systemu korzennego roślin - badania transportu ropy naftowej w złożach geologicznych. |
|||||||||||
![]() |
|||||||||||
![]() |
ZASADA DZIAŁANIA RADIOGRAFII
Przenikając badany obiekt wiązka promieniowania (neutronowego, gamma) ulega pochłanianiu i rozpraszaniu na jego elementach. Pochłonięte lub rozproszone promieniowanie nie dociera do detektora. Promieniowanie, które dotarło do detektora jest przetwarzane na obraz widzialny. Do przetwarzania stosuje się odpowiednie urządzenia jak: kasety fotograficzne, ekrany fluorescencyjne lub liczniki pozycjoczułe. Otrzymany obraz jest dwuwymiarową projekcją danego obiektu na płaszczyznę prostopadłą do osi wiązki promieniowania. Rozkład natężenia promieniowania na płaszczyźnie urządzenia rejestrującego odzwierciedla różną transmisję promieniowania przez poszczególne części obiektu. W przypadku radiografii dynamicznej wizualizacja otrzymanego obrazu jest na tyle szybka, że obserwację można prowadzić bezpośrednio w czasie prześwietlania obiektu. Ponieważ przezroczystość danego materiału jest w większości przypadków istotnie różna dla neutronów i dla promieniowania gamma, otrzymywane w obu przypadkach obrazy różnią się zasadniczo. W przeciwieństwie do promieniowania |
||||||||||
|
gamma, neutrony słabo oddziaływują z typowymi metalami takimi, jak żelazo, aluminium czy nikiel. Natomiast ich oddziaływanie z wodorem przejawia się silnym rozpraszaniem i pochłanianiem neutronów przez materiały zawierające ten pierwiastek.
W stanowisku dynamicznej radiografii neutronowej i gamma przy reaktorze MARIA do rejestracji obrazu zastosowano przetwarzanie promieniowania neutronowego na światło widzialne za pomocą specjalnych ekranów fluorescencyjnych. Obraz powstający na ekranie fluorescencyjnym jest rejestrowany przy użyciu cyfrowej kamery CCD i systemu komputerowego. Podstawowymi zespołami stanowiska radiografii neutronowej i gamma (SRNG) przy reaktorze jądrowym MARIA są: - źródło neutronów (reaktor), - układ kolimacyjny wiązkę neutronów, - stolik obiektu, - układ wizualizacji i rejestracji obrazu, - układ osłon przed promieniowaniem jonizacyjnym. Stolik obiektu jest zdalnie sterowany pozwalając na prześwietlanie i skanowanie wnętrz obiektów technicznych (silniki, lodówki, etc.). |
|||||||||||
![]() |
|||||||||||
Opis radiografii neutronowej (po angielsku) (182 KB)
|
|||||||||||
![]() |
|||||||||||
| powrót | |||||||||||